Şanlıurfa Türkiye’nin önemli tarım şehirlerinden birisi…Harran ovası,Ceylanpınar ovası ve Suruç bölgesi ve diğer ilçeleri ile birlikte tarımda Türkiye’nin bir yerde lokomotifi durumunda…Gap projesi ile birlikte bu bölge daha da kıymet kazandı…Bölgeler sulandıkça,hem verim artıyor hemde araziler son derece kıymet kazanıyor…
Aslında Şanlıurfa’da tarım denilince insanların aklına ilk gelen ürünler, buğday, arpa ve Pamuk… Oysa Şanlıurfa Türkiye’nin en büyük fıstık potansiyeline sahip bir il…Dünya’da çok az ülkede yetişen Fıstık,Türkiye’nin Güneydoğu Anadolu bölgesinde en fazla ağaç sayısına sahip…Şanlıurfa,Gaziantep,Adıyaman,Siirt ve Mardin’de toplam 15 milyon fıstık ağacı var…Bu ağaçların tam 10 milyonu Şanlıurfa’da bulunuyor…Yani Fıstık’ta Şanlıurfa Türkiye’nin en büyük potansiyel ili…Aslında Fıstığa yıllardır gerek hükümetler ve gerekse diğer yetkililer ne yazıkki gereken önem ve desteği bir türlü vermediler…Günümüzde başta tatlı ve çikolatada kullanılan fıstık bana göre Fındıktan son derece daha faydalı bir çerez çeşidi…Başta Kalp olmak üzere insan vücudundaki bir çok organa faydalı bir besin deposu…Ne yazıkki Fıstık,fındık gibi bir türlü tanıtılamadı…Dikkat ederseniz Fıstığa hükümetler taban fiyat bile vermiyorlar...Oysa çok zor yetişen bir ağaç…İyi verim alabilmeniz için en az 25 veya 30 yıl beklemeniz gerekiyor…Hassas bir ağaç olduğu için iki yılda bir verim alabiliyorsunuz…Verim alana kadarda bir sürü masrafı var…Tabi bunlar işin ekonomik yönleri…
Şimdi asıl soruna geliyorum… Fıstığa gerekli önem verilmediği zaten sulama sistemimizden belli…Gap projesi içersinde yer alan sulama sadece pamuk ve buğdaya yönelik yapılıyor gibi bir görüntü var…Harran,Akçakale,Viranşehir’in bir bölümü sulamaya açılmasına rağmen,Bozova en sonlara bırakıldı…Bozova’nın önemli bir kısmı sulamaya açılmasına rağmen,asıl fıstık ağaçlarının yoğun olduğu bölgeler ne yazıkki sulamaya açılmadı…Tülmen, yarımtepe, esemkulu, küçük tülmen bölgesinde yaklaşık 500 bin ağaç ne yazıkki kurumak üzere…Oysa bu belirttiğim bölgeler hemen su kanalının yanıbaşında bulunuyor…Bu bölgenin sulama projesi için önerilen ihale tarihi 2012…Yani en erken bu bölgeler 2013 yılında sulanabilecek…
Son yıllarda Dünya ve Türkiye’de yaşanan kuraklık nedeniyle bölgedeki ağaçların önemli bir kısmı zaten kuruyarak yok oldu…Bölgedeki çiftçinin şu anda tek umudu bu bölgenin bir an önce sulamaya açılması…
Bu önemli konu önceki gün İl Genel Meclisininde gündemine taşındı… İl Genel Meclisi üyesi Ömer Kapaklı,bölgedeki kurumaya yüz tutan ağaçların durumunu gözler önüne serdi…Yaklaşık beşyüz bin ağacın tehlikede olduğunu söyledi…Burada herkesin dikkatini bir noktaya çekmek istiyorum…Bahsedilen rakam elli fıstık ağacı değil,beşyüzbin fıstık ağacı…Türkiye’de bir ağacın hesabı yapılırken,beşyüzbin hemde fıstık ağacının yok olmasına kimse seyirci kalamaz…
Şayet Bozova pompaj sulaması bu bölgede çalışmasını aksatırsa, ağaçlar bir iki yıl içersinde kuruyacak ve toplam yıllık bir milyar dolar gelir kaybı yaşanacaktır… Bir milyar dolar Türkiye ve Urfa için çok büyük bir rakamdır…
Şanlıurfa Valisi Nuri Okutan’ın her konuda olduğu gibi bu önemli meseleye el atacağına yürekten inanıyorum… Çünkü bu bir Milli Servettir… Bu ağaçlara en az 50 yıldır emek verilmiştir… Bir ömür olan bu sürede yetişen ağaçlar basit bir olay yüzünden yok edilmemeli… Yapılacak iş bu bölgenin sulanabilmesini sağlayacak projenin erkene alınması ve çok kısa sürede sulamaya açılmasıdır… Benim bahsettiğim rakam sulama yapılmadan alınan verimin rakamıdır… Bu bölge acilen suya kavuştuğu taktirde elde edilecek gelir yaklaşık 1.5 Milyar dolar olacaktır…
Bu olaya herkesin sahip çıkmasını istiyorum… Fırat yanıbaşımızda, Bozova’nın önemli kısmı sulanıyor…Büyük kanal bu bölgenin yanından geçiyor ama 500 bin fıstık ağacı kuruyor…İnanılmaz bir tezatla karşı karşıyayız…Bakalım bu önemli konuya el atılacak mı? Hep birlikte göreceğiz…