SON DAKİKA
“KADIN HAKLARI ( 2 )”
25 Kasım 2009 - Çarşamba 13:14
Ahmet SARRAOĞLU

Kur’an-i Kerim’in tasvir ettiği yaratılış sahnesine göre, önce erkek yaratılmış, daha sonra ve bizzat ondan ( veya aynı asıldan ) eşi ( kadın ) yaratılmış ve bütün insanlar bu çiftten türemişlerdir .( El-Bakara 2 / 187 ) Bu tasvir, öz ve esas itibariyle, kadın erkek ayırım yapmaktan ziyade bu ayırımın olmadığını, aslolanın “ insan “ olduğunu anlatmaktır. Tasvirde ikinci olarak vurgulanan husus ise erkek ve kadının, birbirlerinin hasmı ve rakibi değil, bir bütünün parçaları oldukları ve birbirlerini tamamlayıp bütünledikleridir. Biri diğerine eş olmanın ve insanların türeme mekanizmasını oluşturmanın tabii gereği olan bu farklılık, kesinlikle ontolojik ve değer itibariyle bir farklılık değildir. 

 

                     Kur’an-i Kerim’de erkeğin kadından üstün yaratıldığı izlenimini veren ayetler, toplumsal bakış ve telakkileri yansıtmaktadır. Mesela “ Sayesinde Allahın bir kısmınızı diğer kısmınıza üstün tuttuğu şeye imrenmeyin, onun için iç geçirmeyin, hayıflanmayın. Erkekler kendi kazandıklarında pay sahibi olduğu gibi, kadınlarda kendi kazandıklarında pay sahibidir.

Bu yönde Allahın lütüf ve ikramından isteyin “ ( En-Nisâ  4 / 32 ) , “ Yine herkes ( erkek ve kadın )  ana baba ve yakınların bıraktıklarında  aynı şekilde pay sahibidirler …” ( En-Nisâ 4 / 33 ) “ Erkekler, hem Allahın kendilerine sağladığı bu üstünlük ( yani erkek yaratılmış olmaları ) hem de bu uğurda harcamada bulunmaları sebebiyle, kadınların işlerini çekip çevirirler. Saliha kadınlar uyumlu davranırlar ve gizlilikleri Allahın istediği gibi korurlar. Gerginlik çıkarmalarından endişe ettiğinizde onlara nasihat edin, yataklarda sırtınızı dönün ve onları dövün. Eğer uyum sağlarsa, onların aleyhine davranmak için bahane aramayın “ ( En-Nisâ  4 / 34 )

 

                     Bu ayetlerde anlatılmak istenen husus insan arasında erkek olmanın avantajlı olduğuna dair yaygın telakkinin Allah nezdinde bir öneminin olmadığıdır. Evet, erkeklik ve kadınlık Allahın takdiri gereği olan bir şeydir. Yaratılış ve türeyiş bunun üzerine kurulduğu için, bir kısım insanların erkek bir kısmının kadın olması kaçınılmazdır. Yaratılış gereği doğal farklılıkların da etkisiyle mevcut toplumsal telakkilerin bir cinse üstünlük atfetmesi sebebiyle niye o cinsten olmadığınıza hayıflanmayın. Bu Allahın takdiridir. Fakat Allah karşısındaki konum, Allah ile olan ilişkiler bakımından erkek kadın farkı olmadığı gibi insani kazanımlar açısından da aralarında bir fark yoktur, kemale yürümede fırsat eşitliği vardır ve herkesin kazandığı kendisinedir. Kadın erkek farklılığı ve cinsler hakkındaki toplumsal telakkiler Allah açısından bir değere sahip değildir.

 

                     Kuranın önerdiği hayat anlayışında temel öğe ve muhatap olarak insan alınmıştır. Bu bakımdan Kuranda, kadın erkek ayrımı yapılmadan çeşitli hak ve sorumluluklardan, insan ilişkileriyle ilgili birçok ilke ve kuraldan söz edilir. Bu yüzden İslam da kadında erkek de çocuk da yetişkin ve yaşlı kimse de hiçbir cins, renk yaş ve statü farkı gözetilmeksizin benzer bir ilgi ve öneme sahiptir. Dini telakkiler, hak ve ödevler kural olarak o dine inanan herkesi eşit şekilde ilgilendirir, sadece erkeklere veya kadınlara özgü sayılmaz. Bununla birlikte dini metinlerin sosyal ve hukuki kural ve düzenlemelerinde genelde toplumlarda egemen gurup esas alınarak söz edildiği için, sonuçta bu ifadelerin diğer gurupları ne ölçüde kapsadığı ve onların ne gibi haklarının bulunduğu tartışılmaya başlanır .” İslam da kadın hakları “ , kadının bireysel ve sosyal konumu “ gibi tek yanlı bir anlatımın ortaya çıkması ve bu konuda kaygı ve tartışmaların gündeme gelmesi de bu sebepledir. Bununla birlikte çocuk, kadın, köle, işçi, fakir ve kimsesizler gibi çeşitli gurup ve cinslerin haklarının güvence altına alınması, egemen ve karşı gurupların da sorumluluklarını belirlemek anlamına geldiği için sonuçta, toplumda her gurubun hak ve sorumluluğu belirlenmiş, aralarında denge kurulmuş olmaktadır.

Yorumunuz
İsminiz:


Yorumunuz:
Okuyucu Yorumları
Yazarın Diğer Yazıları